شاهپور ځدران؛ قهرمان که رفت، یادش ماند
Shapoor Zadran's funeral in Kabul. Photo: @Afghanistan Cricket Board
نام شاهپور ځدران برای همیشه در تاریخ کرکت افغانستان حک خواهد شد؛ غولِ فرو افتادهای که روح و تلاشش آیندهٔ ورزشی یک ملت را ساخت.
افغانستان در سوگ شاهپور ځدران نشسته است؛ یکی از نخستین ستارههای کرکت کشور که در سن ۳۸ سالگی پس از نبردی طولانی با بیماری نادر HLH چشم از جهان فروبست. مرگ او موجی از اندوه را در سراسر افغانستان و جامعۀ جهانی کرکت برانگیخته است؛ نشانهای از تأثیر ژرفی که او بر رشد این ورزش و بر دل میلیونها هوادار گذاشته بود.
شاهپور از پیشگامان کرکت افغانستان بود؛ یک توپانداز چپدست بلندبالا با دویدنهای تند، سرعت انفجاری و جشنهای فراموشنشدنی که به بخشی از هویت نخستین نسل کرکت افغانستان بدل شد. شورای جهانی کرکت در پیام تسلیت خود نوشت که شاهپور «در صعود کرکت افغانستان نقشی مرکزی داشت» و در رسیدن تیم ملی به نقطههای تاریخی، از جمله نخستین حضور در جام جهانی ۲۰۱۵، سهم برجستهای ایفا کرد.
رسانههای بینالمللی نیز همین دیدگاه را بازتاب دادند. بیبیسی اسپورت نقش او را در تبدیل افغانستان از یک تیم نوپا به یک تیم قابل احترام جهانی برجسته ساخت. ESPN او را «ستونگذار» کرکت افغانستان خواند. گلفتایمز گزارش داد که هزاران نفر در مراسم خاکسپاری او شرکت کردند. تایمز آفهندیا بیماری نادری را که او با آن جنگید توضیح داد و از شجاعت او در ماههای پایانی زندگی نوشت.
کرکت بورد افغانستان او را «از چهرههای بنیادگذار کرکت کشور» توصیف کرد و از فداکاری، شور و تعهد استوارش ستایش نمود. در پیام این نهاد آمده است که دستاوردهای شاهپور هرگز فراموش نخواهد شد و یاد او در قلب نسلهای کنونی و آینده زنده میماند.
در بیرون از افغانستان نیز مرگ او بازتاب گسترده داشت. شاهد افریدی، ستارۀ بزرگ کرکت پاکستان، او را «رقیب قابل احترام و نمایندۀ پرافتخار کرکت افغانستان» خواند. چندین توپانداز پیشین از هند، سریلانکا، استرالیا و افریقای جنوبی با پیامهای تسلیت، شاهپور را «بیباک، کاریزماتیک و از چهرههایی که سرعتبالا را در کرکت افغانستان جهانی ساخت» توصیف کردند. اعضای جامعۀ جهانی کرکت نوشتند که سفر شاهپور از اردوگاههای مهاجرین تا جام جهانی، الهامبخش میلیونها نفر بود.
لطیفالله نجفزاده، خبرنگار افغان، نوشت: «افغانستان یکی از بهترین کرکتبالران و یک انسان مهربان را از دست داد. بسیار زود رفت.»
بازیکنان افغان نیز با پیامهای احساسی سوگوار شدند. محمد نبی که او خود یکی از پیشگامان کرکت أفغانستان است نوشت که شاهپور «نه تنها یک دوست نزدیک، بلکه خدمتگار راستین وطن و نمایندۀ عزت افغانستان بود» و افزود که نام و خدمات او «برای همیشه در دل مردم زنده خواهد ماند». حشمت الله شهیدی، کپتان ۵۰ اووره افغانستان، نوشت که «امروز تنها یک دوست نه، بلکه یک برادر را از دست دادم» و شاهپور را «قهرمان واقعی کرکت افغانستان» خواند.
حامد کرزی، رئیسجمهور پیشین، در مراسم فاتحهخوانی او در مسجد عیدگاه کابل شرکت کرد و با خانوادهاش ابراز همدردی نمود. او در پیام خود گفت که مرگ شاهپور «او را بسیار غمگین ساخته» و او را «از نخستین ستارههای کرکت افغانستان که برای تقویت تیم ملی تلاشهای فراموشناشدنی انجام داد» توصیف کرد. اشرف غنی، رئیسجمهور پیشین دیگر، او را «چنار بلندبالا» خواند که سقوطش «کرکت افغانستان را بیستاره و جوانان را بیالگو ساخت».
کارنامۀ شاهپور پر بود از لحظههای تعیینکننده: توپاندازیهای بیهراس در برابر تیمهای بزرگ، پیروزیهای احساسی که یک ملت را یکجا خوشحال میکرد و جشنهایی که بخشی از روح کرکت افغانستان شد. برای بسیاری از توپاندازان جوان، او نخستین قهرمانی بود که دیدند؛ مردی که ثابت کرد استعداد، نظم و قلب بزرگ میتواند هر مانعی را بشکند.
مرگ او تنها از دست دادن یک بازیکن نیست؛ از دست دادن یک پیشگام، یک آموزگار و یک نماد ملی است. افغانستان عمیقاً سوگوار است، اما میراث او در هر جوانی که آرزوی پوشیدن لباس تیم ملی را دارد، در هر پیروزی که کشور جشن میگیرد و در هر داستانی که از صعود کرکت افغانستان روایت میشود، زنده خواهد ماند.
نام شاهپور ځدران برای همیشه در تاریخ کرکت افغانستان حک خواهد شد؛ غولِ فرو افتادهای که روح و تلاشش آیندهٔ ورزشی یک ملت را ساخت.
